Ljudsko oko - Anatomija Ljudskog Tijela

Oko predstavlja čulo vida koje je podešeno da prima utiske izazvane svetlosnim zracima, što omogućuje viđenje posmatranog predmeta.
Ćulo vida sačinjavaju oko i pomoćni organi oka.
Oko se sastoji iz očne jabučice i vidnog živca.
Pomoćni organi oka su: mišići očne duplje, omotači, obrve, očni kapci, vežnjača i suzni aparat.
Očna jabučica ima oblik lopte, čiji je prednji deo jače ispupčen, a smeštena je u očnoj duplji.
Sastoji se iz tri opne koje su kao tri šuplje lopte postavljene jedna u drugoj. To su: spoljna, srednja i unutrašnja opna.

Prednji deo spoljne opne je ispupčen i providan i naziva se rožnjača.
Zadnji veći deo je beonjača.
Od zadnjeg pola očne jabučice polazi vidni živac.
Srednja opna je ispod spoljne i naziva se sudovna opna jer sadrži krvne sudove.
Njen prednji deo je dužica, oblika kružne ploče sa kružnim otvorom — ženicom na sredini.
Pod dejstvom malih mišića u dužici, ženica se širi i skuplja. Srednji deo sudovne opne je u obliku prstena sa brojnim trepljastim nastavcima i nalazi se iza dužice.
Za otvor ovog prstena, nazvanog trepljasto telo, pričvršćeno je očno sočivo pomoću vlakanaca.
Sočivo je sa obe strane ispupčeno i elastično je. Propušta svetlosne zrake.
Pod dejstvom malog mišića u trepljastom telu sočivo može po potrebi da se ispupči ili spljošti, što se naziva akomodacija sočiva.
Akomodacija se vrši zato da se posmatrani predmet pri pomeranju jasno vidi.
Zadnji deo sudovne opne je sudovnjača.
Unutrašnja opna sadrži mrežnjaču koja pokriva dužicu, trepljasto telo i sudovnjaču. Najvažniji deo mrežnjače je njen zadnji deo, optički deo, koji ima šlepu i žutu mrlju.
Od slepe mrlje polaze vlakna vidnog živca.
Žuta mrlja je malo dalje od slepe mrlje i predstavlja tačku jasnog vida, jer se u njoj seku svetlosni zraci i stvaraju lik koji se prenosi posebnim putem u mozak i tako se vidi. Iza sočiva nalazi se staklasto telo loptastog oblika sa udubljenjem za smeštaj sočiva.
Ono propušta svetlosne zrake i pritiskom na mrežnjaču ne dozvoljava da se ona odlepi. U očnoj jabučici se nalaze i dve šupljine, prednja i zadnja očna komora, koje su ispunjene bistrom tečnošću — očnom vodicom.
Prozračni delovi očne jabučice, koji propuštaju svetlosne zrake, nazivaju se optičke sredine oka, a to su: rožnjača, očna vodica u prednjoj komori, sočivo i staklasto telo.

Viđenje posmatranog predmeta vrši se tako što svetlosni zraci polaze sa njega, prolaze kroz optičke sredine oka i seku se u žutoj mrlji.
Ovde se stvara lik i prenosi se dalje moždanim putem u određeni centar u kori mozga i tada se vidi.
Očnu jabučicu pokreću njeni mišići u svim pravcima.
Očni kapci nalaze se na otvoru očne duplje i štite očnu jabučicu od štetnih uticaja.
Na slobodnim ivicama oba kapka usađene su kratke dla¬ke — trepavice koje štite rožnjaču i vežnjaču.
U kapcima nalaze se i žlezde.
Zapaljenje žlezde uz trepavice naziva se u narodu čmičak.
Vežnjača je sluznica koja pokriva zadnju stranu kapka, odakle se prebacuje na beonjaču i pokriva njen prednji deo, ali ne rožnjaču.
Na kapku je vežnjača crvenkasta, a na beonjači je providna. Dodirom rožnjače ili vežnjače na beonjači kapci se sklapaju i zatvaraju oko.
Suzni organi su: suzna žlezda, suzna kesica i nosno-suzni kanal.
Zlezda i kesica su u očnoj duplji, pored očne jabučice.
Suze se stvaraju u žlezdi i vlaže očnu jabučicu, što olakšava kliženje kapaka preko jabučice. Od suzne kesice do nosne duplje pruža se nosno-suzni kanal.
Iz raznih uzroka mogu da se jave zapaljenja u svakom delu čula vida.
Tako se zapaljenje vežnjače, usled čega ona postaje jače ili slabije crvena, naziva konjunktivitis. Zamućenje sočiva naziva se katarakta.
Kad je katarakta velika i smeta viđenju, ona se operacijom uklanja.
Poremećaj usled povećanog pritiska u očnoj jabučici naziva se glaukom.
Zarazno oboljenje vežnjače i rožnjače naziva se trahom.
Teži poremećaji i zapaljenja mogu dovesti do slepila.
Powered by Blogger.